Via Carpatia połączy północ i południe Europy, przez Polskę. Ta trasa powstaje w szybkim tempie. Na jakim etapie jest w naszym kraju?
Marcin Klimkowski
Via Carpatia to trasa, który połączy Europę Północną i Południową. Docelowo ma ona zintegrować systemy transportowe kilku krajów – Łotwy, Litwy, Białorusi, Polski, Ukrainy, Słowacji, Węgier, Rumunii, Bułgarii, Chorwacji, Grecji i Turcji, chociaż nie przez wszystkie te kraje przebiega. Wedle Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad przyczyni się do integracji krajów i usunie bariery w podróżowaniu pomiędzy nimi. Będzie również sprzyjała nadrabianiu opóźnień w rozwoju nowoczesnego systemu infrastruktury transportowej, wynikającego z trudnej historii tej części Europy. Po wybudowaniu wszystkich odcinków Via Carpatia będzie liczyła ponad 3 tys. km.
Trasa połączy polskie i litewskie porty nadbałtyckie z portami Morza Czarnego, Egejskiego i Adriatyckiego oraz leżącymi wewnątrz tego obszaru centrami dystrybucyjno-logistycznymi. Jak pisze GDDKiA „w dłuższej perspektywie szlak pozytywnie wpłynie na zwiększenie atrakcyjności Europy Środkowo-Wschodniej jako miejsca do lokowania inwestycji. Efektem tego będzie wzrost zatrudnienia, a także zwiększenie wymiany handlowej i mobilności obywateli”.
Fragment trasy Via Carpatia na terenie Polski będzie liczył ok. 700 km. Prowadzić będzie przez woj. podlaskie, warmińsko-mazurskie, mazowieckie, lubelskie i podkarpackie, pomiędzy miejscowościami Budzisko (granica państwa), Suwałki, Ełk, Białystok, Lublin, Rzeszów i Barwinek (granica państwa). Obejmie drogi ekspresowe S61, S19 i połączenie między nimi w woj. podlaskim, a do tego fragment autostrady A4 w woj. podkarpackim.
Odcinki już gotowe
W Polsce w użytkowaniu już jest 280,4 km trasy Via Carpatia, w tym 89,4 km drogi ekspresowej S61 od Ełku do granicy z Litwą, 181 km S19 między Lublinem a Rzeszowem oraz 10 km autostrady A4 na wysokości Rzeszowa.
Odcinki w budowie po uzyskaniu decyzji ZRID (zezwolenia na realizację inwestycji drogowej)
W realizacji z decyzją ZRID są odcinki o łącznej długości 181,8 km:
- S19 Krynice – Dobrzyniewo – Białystok Zachód (10,2 km)
- S19 Deniski – Haćki (6,5 km)
- S19 Haćki – Bielsk Podlaski Zachód z odcinkiem DK66 (9 km S i 2,2 km DK)
- S19 Bielsk Podlaski – Boćki (12,2 km)
- S19 Boćki – Malewice (15,9 km)
- S19 Malewice – Chlebczyn (25,1 km)
- S19 granica woj. mazowieckiego i lubelskiego – Międzyrzec Podlaski (13,7 km)
- S19 obwodnica Kocka i Woli Skromowskiej (dobudowa drugiej jezdni, 7,8 km)
- S19 Lubartów Północ – Lublin Rudnik (23 km)
- S19 Sokołów Małopolski Północ – Jasionka (dobudowa drugiej jezdni, 13,9 km)
- S19 Rzeszów Południe – Babica (10,3 km)
- S19 Babica – Jawornik (11,6 km)
- S19 Krosno – Miejsce Piastowe (10,3 km)
- S19 Miejsce Piastowe – Dukla (10,1 km)
Odcinki w budowie przed uzyskaniem decyzji ZRID
W realizacji są odcinki o łącznej długości 98,5 km.
W woj. lubelskim uzyskanie decyzji ZRID jest planowane na II. kwartał 2025 r. dla odcinków:
- Międzyrzec Podlaski – Radzyń Podlaski (22,3 km)
- Radzyń Podlaski – Kock (18,1 km)
- Kock – Lubartów (15,8 km)
W woj. podkarpackim uzyskanie decyzji ZRID GDDKiA szacuje następująco:
- Jawornik – Lutcza (5,2 km) w III. kwartale 2026 r.
- Lutcza – Domaradz (6,4 km) w IV. kwartale 2025 r.
- Domaradz – Krosno (12,5 km) w II. kwartale 2025 r.
- Dukla – Barwinek (18,2 km) w II. kwartale 2025 r.
Dodatkowo w woj. podlaskim GDDKiA planuje uzyskanie decyzji ZRID dla drogi łączącej węzły Knyszyn i Krynice o długości 8,6 km. Uzyskanie decyzji planuje na IV. kwartał 2025 r.
Które odcinki są w przygotowaniu?
Na etapie przygotowania jest ok. 72 km S19 w woj. podlaskim (na południe od Białegostoku, między węzłami Białystok Zachód i Deniski) i mazowieckim (cały odcinek trasy na terenie województwa).
W przypadku trasy Via Carpatia na północ od Białegostoku, trwają uzgodnienia z Komisją Europejską dotyczące układu dróg szybkiego ruchu w północno-wschodniej Polsce.Drogowe połączenie od węzła Raczki na S61 do Białegostoku, w dużej mierze w korytarzu obecnej DK8, zostanie zrealizowane jako bezkolizyjna droga dwujezdniowa (po dwa pasy ruchu w obu kierunkach), czyli w parametrach drogi ekspresowej. W przypadku trasy Ełk – Białystok, w korytarzu obecnej DK65, planem minimum jest budowa bezpiecznej i nowoczesnej drogi w układzie 2+1, z dwoma obwodnicami: Moniek i Grajewa.
W ciągu DK8 GDDKiA realizuje obecnie trzy jednojezdniowe obwodnice: Białobrzegów (3,4 km), Sztabina (4,2 km) i Suchowoli (15,1 km), które w przyszłości zostałyby rozbudowane o drugą jezdnię, podobnie jak istniejący odcinek DK8 od węzła Raczki do Augustowa.
Opracowywana jest też dokumentacja projektowa wraz z przygotowaniem wniosku o wydanie decyzji ZRID dla budowy dwujezdniowej drogi krajowej na odcinku Knyszyn – Korycin.
FOT. GDDKiA







