Porady

Kierowca, rowerzysta, pieszy – czy można używać słuchawek w ruchu drogowym

Każdy, kto w ruchu drogowym używa słuchawek naraża siebie i innych na ryzyko. Ale przepisu zabraniającego korzystania z nich nie ma.

<a href="https://drivemode.pl/author/rs/" target="_self">RS </a>

RS

9 sie, 2025

WWarszawie tramwaj linii 26 potrącił 14 latka. Młody człowiek słuchał muzyki w słuchawkach i nie zwrócił uwagi na pojazd. Tramwaj zaczepił o jego plecak i pociągnął po torach. Podobne zdarzenie miało miejsce w Katowicach – pieszy z telefonem w ręce i ze słuchawkami na uszach przekraczając torowisko nie zauważył ani nie usłyszał nadjeżdżającego pojazdu. Na szczęście tylko odbił się od niego i upadł. Ukarano go mandatem za używanie urządzenia elektronicznego podczas przechodzenia przez jezdnię. Mandat za takie wykroczenie może wynieść 300 zł.

Przepisy nie zabraniają natomiast noszenia słuchawek w uszach ani zatyczek, które mają redukować szum otoczenia. Korzystający z nich piesi, rowerzyści czy osoby poruszające się elektrycznymi hulajnogami nie są jednak zapewne świadomi, że sprowadzają na siebie i innych zagrożenie, bo mogą nie usłyszeć ważnych sygnałów ostrzegawczych. Tak właśnie zdarzyło się na warszawskiej Białołęce. Po ścieżce rowerowej ze słuchawkami w uszach poruszał się tam pieszy. Nadjeżdżająca z tyłu rowerzystka sygnalizowała swoją obecność dzwonkiem, jednak bezskutecznie. Gdy próbowała ominąć pieszego ten, nieświadomy jej obecności, trącił ją łokciem. Kobieta przewróciła się i doznała ciężkich obrażeń, wymagających interwencji pogotowia.

Mężczyzna w słuchawkach stoi na ulicy, a obok jedzie rowerzystka w słuchawkach

Dla swojego bezpieczeństwa i innych minimum to użycie trybu transparentnego w słuchawkach

Jeśli słuchawki, to bez redukcji szumów

Elektryczne hulajnogi, rowery, skutery, czy nawet samochody (choć te ostatnie na razie nieliczne), zmniejszają wprawdzie hałas w mieście, co poprawia jakość życia, ale stwarzają ryzyko dla pieszych, którzy mogą ich po prostu nie usłyszeć. Szczególnie niebezpieczne okazuje się korzystanie na ulicy ze słuchawek z aktywną redukcją hałasu (funkcja ANC), która wycisza szumy otoczenia. Funkcja ta jest aktywna nawet przy cicho odtwarzanej muzyce – jeśli więc komuś wydaje się, że nisko ustawiona głośność w słuchawkach pozwoli mu usłyszeć ostrzegawcze sygnały z zewnątrz, myli się po prostu. Poruszając się w mieście ze słuchawkami w uszach należy więc co najmniej uruchomić tzw. tryb transparentny. Sprawia on, że mimo grającej muzyki niektóre dźwięki otoczenia są nadal słyszalne – np. głos rozmówcy obok, zapowiedzi na dworcu czy właśnie sygnały ostrzegawcze. Jeszcze lepiej jednak w czasie spaceru w mieście całkowicie wyłączyć funkcję redukcji hałasu.

Program minimum: tylko jedna słuchawka i mniejsza głośność

Niebezpieczne jest też telefonowanie ze słuchawką w uchu. Sygnały z otoczenia są wtedy wychwytywane w bardzo ograniczony sposób. Nawet jeśli ucho je odbiera, to mózg ich nie odczytuje albo przyswaja bardzo wolno. Głośna muzyka też rozprasza uwagę. Badania niemieckiego Instytutu Pracy i Zdrowia wykazały, że osoby słuchające muzyki w słuchawkach na policyjną syrenę czy „trąbienie” samochodu reagowały o 50 procent wolniej. Jeśli jednak ktoś bez słuchawek nie może się obejść, niech przynajmniej korzysta na ulicy tylko z jednej i zmniejszy głośność odtwarzanej muzyki.

Dwoje uszu lepsze od jednego

Korzystanie tylko z pojedynczej słuchawki to program minimum, gdy chcemy zachować nasze i innych bezpieczeństwo. Słyszymy najlepiej, gdy dźwięki są odbierane symetrycznie prawym i lewym uchem. Pozwala to na słyszenie przestrzenne i umożliwia lokalizację kierunku, z którego dochodzi dźwięk, a także ocenę tempa jego przemieszczania się i odległości od źródła. Takie informacje znacznie ułatwiają orientację wzrokową i wręcz wyprzedzają wzrok – najpierw słyszymy sygnał karetki, dopiero potem wypatrujemy skąd ona nadjeżdża. Żeby dobrze słyszeć przestrzennie ważna jest więc nie tylko ostrość słuchu, ale też jego symetria. Gdy „działa” tylko jedno ucho – bo w drugim tkwi słuchawka – nie istnieje możliwość szybkiej oceny z jakiego kierunku pochodzi dźwięk. W ruchu drogowym to po prostu niebezpieczne.

W odniesieniu do kierowców ubiegających się o prawo jazdy kategorii B wymaga się, by byli w stanie usłyszeć i powtórzyć słowa szeptane z odległości co najmniej jednego metra. Jeśli wynik jest poniżej tej granicy, lekarz może skierować kandydata na badania audiometryczne. Czy odtwarzając głośną muzykę przez słuchawki na obydwu uszach (lub tkwiące w nich) byłbyś w stanie usłyszeć szept z odległości metra?

Słuchawki podczas jazdy: co na to przepisy?

Wspomnieliśmy już, że polskie przepisy nie zakazują używania słuchawek podczas jazdy hulajnogą, rowerem, samochodem czy w czasie poruszania się pieszo. Więcej nawet – nie planuje się wprowadzenia takich przepisów. Na interpelację poselską (nr 9890, złożoną w maju 2025 r.) Ministerstwo Infrastruktury odparło, że „z artykułu 3. ustawy Prawo o ruchu drogowym wynika, iż uczestnik ruchu (i inna osoba znajdująca się na drodze) są obowiązani zachować ostrożność albo szczególną ostrożność i unikać wszelkiego działania, które mogłoby spowodować zagrożenie bezpieczeństwa […] lub narazić kogokolwiek na szkodę”.

Rowerzysta ze słuchawkami na uszach jedzie obok karetki

Przepisy nie zabraniają jazdy w słuchawkach, niemniej udowodniono już wolniejsze reakcje uczestników ruchu, kiedy mają je na uszach

Podkreślono, że Prawo o ruchu drogowym reguluje zasady ruchu bez względu na wiek, płeć, wyznanie, ubiór, a także bez względu na przedmioty używane przez uczestników ruchu drogowego. Dlatego żaden przepis nie zwalnia uczestnika ruchu korzystającego ze słuchawek z zachowania ostrożności i przestrzegania przepisów.

Słuchawki jak czapka i okulary

Ministerstwo poinformowało też, że: „W ocenie resortu infrastruktury używanie słuchawek podczas jazdy może być tak samo niebezpieczne jak używanie podczas jazdy radia, okularów przeciwsłonecznych, czapki z daszkiem i wielu innych przedmiotów, które użyte niewłaściwie będą negatywnie oddziaływać na kierującego pojazdem, co będzie powodem powstawania niebezpiecznych sytuacji w ruchu drogowym.

Wprowadzenie zakazu używania słuchawek uznano więc za nieuzasadnione, bo powszechnie obowiązujące przepisy wystarczająco zobowiązują kierującego pojazdem do bezpiecznego zachowania. Krótko mówiąc, jeśli słuchawki sprawiły, że zachowałeś się nieostrożnie i wjechałeś rowerem pod tramwaj, którego nie słyszałeś, to po prostu nie zachowałeś ostrożności w ruchu drogowym, do czego jesteś zobowiązany. Nie za samo używanie słuchawek, lecz za brak należytej ostrożności poniesiesz w tym wypadku konsekwencje. A zgodnie z art. 86. par. 1. Kodeksu wykroczeń osoba powodująca zagrożenie bezpieczeństwa na drodze podlega karze grzywny. Jej górna granica wynosi aż 30 tysięcy złotych.

Na marginesie, dodajmy że w niektórych krajach Unii obowiązuje zakaz jazdy na rowerze ze słuchawkami na uszach. W Hiszpanii i Francji można za to dostać mandat w wysokości 200 i 135 euro, we Włoszech i Portugalii można jeździć tylko z jedną (za dwie słuchawki grozi mandat w wysokości 160 euro).

Korzystanie ze słuchawek może być uznane za okoliczność obciążającą

Skoro słuchawki w ruchu drogowym nie są zabronione, to czy ich noszenie może być okolicznością obciążającą przy wypłacie odszkodowania OC w razie wypadku? Z wyroków sądu w podobnych sprawach wynika, że fakt, iż czyn ofiary wypadku nie był bezprawny (bo żaden przepis nie zabrania noszenia słuchawek) nie zabezpiecza poszkodowanego przed obniżeniem odszkodowania z tytułu odpowiedzialności cywilnej. Istnieją wyroki, w których sąd uznał używanie słuchawek za okoliczność obciążającą.

W trosce o własne i innych bezpieczeństwo warto więc rozsądnie korzystać ze słuchawek poruszając się po drogach i ulicach. Jeśli nie chcemy zrezygnować z ich używania, korzystajmy najwyżej z jednej, by zawsze drugim uchem odbierać sygnały płynące z otoczenia.

FOT. Drive Mode

REKLAMA

Przeczytaj również

Jak uniknąć mandatu nawet 1000 zł i nie otrzymać aż 15 punktów karnych

Jak uniknąć mandatu nawet 1000 zł i nie otrzymać aż 15 punktów karnych

Koniec płacenia za przyczepy kempingowe jak za TIR-y. A także za większość kamperów

Koniec płacenia za przyczepy kempingowe jak za TIR-y. A także za większość kamperów

Jaki mandat grozi za błędne użycie lub za nieużycie kierunkowskazu

Jaki mandat grozi za błędne użycie lub za nieużycie kierunkowskazu

Czy można mieszać oleje silnikowe? Tak, ale nie każdy z każdym – oto zasady

Czy można mieszać oleje silnikowe? Tak, ale nie każdy z każdym – oto zasady

Jest już projekt nowych przepisów dla korzystających z e-hulajnóg – bez taryfy ulgowej

Jest już projekt nowych przepisów dla korzystających z e-hulajnóg – bez taryfy ulgowej

Brak artykułów
REKLAMA
Share This