Po jakim czasie przychodzi mandat z fotoradaru?

Może przyjść bardzo szybko albo dopiero za kilka miesięcy. Jest też data, po której mandat nie może już być nałożony.

Przekleństwo każdego kierowcy: mandat z fotoradaru. Dostajemy ich coraz więcej, bo urządzeń przybywa. Za kilka lat będzie ich pewnie jeszcze więcej, ponieważ Polska dąży do tego, by sieć fotoradarów była równie gęsta jak we Francji, Włoszech czy Hiszpanii.

W Polsce rejestratory prędkości obsługuje Główny Inspektorat Transportu Drogowego (GITD) w ramach systemu CANARD (Centrum Automatycznego Nadzoru Nad Ruchem Drogowym). Gdy urządzenie zarejestruje przekroczenie prędkości lub wjazd na czerwonym świetle, zdjęcie trafia do centralnej bazy, w której następuje weryfikacja danych pojazdu i właściciela. Dopiero po tym wstępnym etapie wysyłany jest do właściciela list polecony z tzw. wezwaniem do wskazania kierującego pojazdem w czasie popełnienia wykroczenia lub poleceniem zapłacenia mandatu.

Średni czas oczekiwania na mandat i kwestia przedawnienia

W praktyce większość kierowców otrzymuje pierwsze pismo w ciągu 2-4 tygodni od zdarzenia. Jednak przepisy nie nakładają żadnego krótkiego, sztywnego terminu. Istnieje natomiast ogólny termin przedawnienia wykroczenia, który wynosi:

• 1 rok od popełnienia czynu. Jeśli w tym czasie nie wszczęto postępowania, mandat nie może być nałożony,
• 2 lata od popełnienia czynu. Jeśli postępowanie zostało wszczęte, ale jeszcze się nie zakończyło (art. 45 § 1 Kodeksu wykroczeń).

Oznacza to, że formalnie pismo może przyjść nawet po kilku miesiącach, a w wyjątkowych przypadkach, blisko roku po zdarzeniu. Ale nie później.

Wszystkie etapy procedury

Na początku następuje rejestracja wykroczenia. Fotoradar zapisuje datę, godzinę, prędkość i numer rejestracyjny pojazdu. Potem dochodzi do weryfikacji. Operator sprawdza ostrość zdjęcia i zgodność numerów tablic rejestracyjnych z informacjami zawartymi w Centralnej Ewidencji Pojazdów. Ustalane są też dane właściciela.

Kolejnym etapem jest wysłanie wezwania do zapłaty. Do właściciela pojazdu trafia pismo z trzema opcjami:

• żądaniem wskazania, kto kierował pojazdem,
• opcją przyjęcia mandatu jako kierowca,
• odmową przyjęcia mandatu i automatycznym skierowaniem sprawy do sądu.

Kierowca musi zastosować się do którejś z wyżej wymienionych opcji, w przeciwnym razie sprawa trafi do sądu. Wniosek złoży operator.

Dlaczego czasem trwa to tak długo?

Mandaty przychodzą szybko, bądź nie. To dlatego, że system CANARD nie jest doskonały. Jeśli jest duża liczba zarejestrowanych wykroczeń w danym okresie (np. wakacje, święta), to procedura się wydłuża. Czasami zachodzi konieczność dodatkowej weryfikacji zdjęć (np. gdy tablica jest częściowo zasłonięta), pojawiają się także błędy w bazach danych pojazdów lub ich właścicieli. Sama wymiana korespondencji też trwa, a wydłuża się, jeśli pismo wraca do nadawcy (wtedy trzeba wysłać ponowne wezwanie).

Teoria i praktyka

Najczęściej mandat z fotoradaru trafia do skrzynki pocztowej w ciągu miesiąca od popełnienia wykroczenia, ale prawo pozwala na wszczęcie procedury nawet po wielu miesiącach pod warunkiem, że nie minął roczny termin przedawnienia. Warto znać swoje prawa i obowiązki, by uniknąć dodatkowych problemów, np. kary za niewskazanie kierującego pojazdem.