Czy po marihuanie można kierować samochodem? Jak długo trzeba odczekać?

Ta lifestylowa używka wpływa na zachowanie kierowcy, chociaż nie aż tak mocno, jak alkohol.

Otym, że alkohol i narkotyki mają bardzo destrukcyjny wpływ na zachowanie kierowców, wie każdy. Mniej oczywisty jest wpływ substancji uzyskiwanych z konopi – marihuany, haszyszu czy olejku haszyszowego. Chociaż tak jak wszystkie substancje psychoaktywne, marihuana wpływa na system nerwowy, a przez to na zdolność koncentracji za kierownicą, nie jest traktowana powszechnie jak narkotyk lecz raczej jak niewinna lifestylowa używka.

Do takiego postrzegania konopi przyczyniło się zapewne dopuszczenie w Polsce do obrotu marihuany medycznej (dostępnej na receptę), a w wielu krajach jej legalizacja. Skoro konopie leczą, to nie mogą szkodzić – myślą niektórzy. Z badań wynika jednak, że ryzyko spowodowania wypadku po wypaleniu jointa wzrasta. Jest to wprawdzie wzrost nieznaczny i dużo mniejszy niż po wypiciu alkoholu, jednak marihuana obniża zdolność do racjonalnej oceny sytuacji na drodze.

Skręt skrętowi nierówny

Składnikiem konopi jest psychoaktywny składnik o nazwie tetrahydrokannabinol, w skrócie THC. Ma on właściwości psychoaktywne powodujące stan euforii. Kłopot z wypaleniem „tylko jednego jointa” polega na tym, że nie wiadomo ile zawierał THC, bo w każdym może być inna ilość tej substancji. Zupełnie odwrotnie jest w wypadku marihuany medycznej – tam lekarz przepisuje pacjentowi ściśle określoną, dopasowaną do niego dawkę.

Najczęstsze reakcje obserwowane u kierowców po zażyciu marihuany to kłopot z utrzymaniem auta na pasie ruchu, zachowaniem właściwej prędkości jazdy oraz problemy z respektowaniem zasad pierwszeństwa na drodze. Zwłaszcza u młodych ludzi zaobserwowano wolniejszą jazdę, częste przekraczanie linii środkowej, gwałtowniejsze ruchy kierownicą i wydłużony czas reakcji. Im częściej i im więcej przyjmuje się marihuany, tym wyższe okazuje się prawdopodobieństwo wystąpienia tego typu zachowań.

Generalnie przyjmuje się, że ryzyko spowodowania wypadku po zażyciu marihuany rośnie około 2,5-krotnie, a u osób w wieku poniżej 25 lat – trzykrotnie. Z badań wynika też, że im więcej marihuany się przyjmuje i im częściej się to robi, tym większe jest prawdopodobieństwo wystąpienia ryzykownych zachowań za kierownicą – np. wyprzedzania w niedozwolonych miejscach czy nierespektowania ograniczeń prędkości. Częstotliwość i intensywność korzystania z tej „lifestylowej używki” ma więc znaczenie.

W ocenie reakcji organizmu na wypalenie skręta, obok nieznanej ilości przyjętego THC, przeszkadza drugi niewiadomy czynnik – to, jak długo ta substancja utrzyma się w organizmie. Przemiana materii jest bowiem sprawą indywidualną.

Paliłeś? Nie jedź

Zależnie od tego jak często kierowca przyjmuje marihuanę, ilość THC we krwi po 6 do 7 godzinach po spożyciu utrzymuje się na poziomie ok. 1 ng/ml (nanogram na mililitr). Po 3 do 5 godzinach wartość ta wynosi mniej niż 3,5 ng/ml. Zaleca się jednak, by po spożyciu odczekać 12 godzin zanim usiądzie się za kierownicą – jak wspomnieliśmy, nie wiadomo przecież ile konkretnie THC zawierał wypalony joint, ani jak szybko substancja zostanie wydalona.

W Polsce jazda pod wpływem środków odurzających jest zabroniona. W Niemczech np. dozwolona wartość THC we krwi wynosi 3,5 ng/ml. Jednak w razie spowodowania wypadku „pod wpływem”, także mając niższy poziom tej substancji można zostać uznanym za winnego.

Jeżeli nie wiadomo jak wiele THC zawierał wypalony joint, albo gdy wiadomo, że zawartość tej substancji była wysoka lub też gdy skonsumowano dużą dawkę marihuany, najlepiej powstrzymać się od kierowania samochodem przez 12 godzin – nawet jeśli ta konsumpcja była sporadyczna. Osoby, które zażywają marihuanę często lub regularnie, powinny wydłużyć ten czas. W wypadku codziennej konsumpcji, od jazdy należy powstrzymać się przez tyle samo dni, przez ile z rzędu przyjmowało się narkotyk.

Wpływ marihuany na zachowanie kierowcy okazuje się wprawdzie mniejszy niż wpływ alkoholu, ale w żadnym razie nie jest obojętny. Warto więc trzymać się zasady – paliłeś? Nie jedź.

FAQ – Marihuana a prowadzenie samochodu

1. Czy po marihuanie można prowadzić samochód?

Nie. W Polsce prowadzenie pojazdu po użyciu marihuany jest zabronione i traktowane jak jazda pod wpływem środków odurzających. Nawet jeśli czujesz się trzeźwo, THC może nadal wpływać na Twój układ nerwowy i koncentrację.

2. Jak długo po marihuanie nie wolno prowadzić?

Zaleca się odczekać co najmniej 12 godzin po jednorazowym użyciu marihuany. Jeśli marihuana jest używana częściej lub w dużych ilościach, okres ten powinien być znacznie dłuższy – nawet kilka dni w przypadku regularnych użytkowników.

3. Jak długo THC utrzymuje się we krwi?

Po około 3–5 godzinach od spożycia stężenie THC we krwi spada do poziomu poniżej 3,5 ng/ml, a po 6–7 godzinach może wynosić około 1 ng/ml. Jednak tempo metabolizmu różni się u każdej osoby, więc nie da się dokładnie przewidzieć, kiedy organizm całkowicie pozbędzie się substancji.

4. Czy marihuana działa na kierowcę tak samo jak alkohol?

Nie, ale również upośledza zdolności psychomotoryczne. Marihuana powoduje problemy z koncentracją, oceną odległości, utrzymaniem toru jazdy i odpowiednim reagowaniem na sytuacje na drodze. Ryzyko wypadku wzrasta nawet 2,5-krotnie, a u młodych kierowców – trzykrotnie.

5. Czy marihuana medyczna też uniemożliwia prowadzenie auta?

Tak. Nawet jeśli marihuana jest stosowana zgodnie z zaleceniami lekarza, zawiera THC, które działa psychoaktywnie. W dniu zażycia marihuany medycznej nie należy prowadzić pojazdów.

6. Czy w innych krajach można prowadzić po marihuanie?

Niektóre kraje, jak Niemcy, dopuszczają określony poziom THC we krwi (np. 3,5 ng/ml), ale w razie wypadku kierowca i tak może zostać uznany za winnego. W Polsce nie ma żadnego dopuszczalnego limitu – każda ilość THC oznacza zakaz prowadzenia.

7. Co grozi za jazdę pod wpływem marihuany w Polsce?

Kierowca może stracić prawo jazdy, zostać ukarany grzywną, a nawet trafić do więzienia. W przypadku spowodowania wypadku pod wpływem, kary są znacznie surowsze.

8. W jaki sposób marihuana utrudnia kierowcom prowadzenie samochodu?

Obserwuje się m.in. trudności z utrzymaniem pasa ruchu, niewłaściwą prędkość, problemy z oceną pierwszeństwa, a także wolniejsze reakcje i gwałtowniejsze ruchy kierownicą.

9. Czy da się szybko „wytrzeźwieć” po marihuanie?

Nie. Kawa, prysznic czy sen nie przyspieszą metabolizmu THC. Jedynym skutecznym sposobem jest czas – odczekanie, aż organizm sam wydali substancję.

10. Jaka jest zasada, której warto się trzymać?

Prosta i skuteczna: „Paliłeś? Nie jedź.”